HoREA cho rằng nếu áp dụng cứng nhắc bảng giá đất và hệ số điều chỉnh, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất có thể tăng mạnh, tạo áp lực lên giá nhà, kho bãi và nhà xưởng.
Trong văn bản góp ý dự thảo Luật Đất đai, Hiệp hội Bất động sản TP. HCM (HoREA) cho rằng, việc sử dụng bảng giá đất kết hợp hệ số điều chỉnh để xác định tiền sử dụng đất, tiền thuê đất không phải trường hợp nào cũng có thể áp dụng theo một cách duy nhất.
HoREA dẫn Quyết định 45 của UBND TP. HCM: Từ thực tế triển khai, hiệp hội đề nghị dự thảo luật giao Chính phủ hướng dẫn cụ thể cách áp dụng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh, nhằm tạo cơ sở thực hiện thống nhất nhưng vẫn phù hợp với điều kiện từng địa phương.
Theo HoREA, việc áp dụng cơ học cơ chế trên trong một số trường hợp có thể khiến nghĩa vụ tài chính về đất tăng mạnh. Hiệp hội ước tính tiền sử dụng đất và tiền thuê đất trả một lần cho toàn bộ thời gian thuê có thể cao gấp 2 – 2,6 lần so với cách tính theo phương pháp thặng dư.
Đối với tiền thuê đất trả hàng năm, mức tăng được HoREA nêu có thể lên khoảng 2 – 3 lần so với số tiền thuê đất của năm 2020.
Hiệp hội cho rằng, khi chi phí liên quan đến đất đai tăng, tác động cuối cùng có thể lan sang giá thành sản phẩm.
Trong lĩnh vực bất động sản, điều này có khả năng làm tăng giá nhà cũng như chi phí thuê kho bãi, nhà xưởng, đồng thời tạo thêm áp lực đối với sức cạnh tranh của doanh nghiệp.
Hoán đổi đất liền kề khi bị thu hồi
Ngoài vấn đề nghĩa vụ tài chính, HoREA đề xuất bổ sung một phương án xử lý đối với người có đất bị Nhà nước thu hồi nhưng còn sở hữu diện tích đất khác nằm liền kề.
Theo đề xuất, nếu đáp ứng điều kiện phù hợp, người sử dụng đất có thể được hoán đổi một diện tích tương đương từ thửa đất liền kề với phần đất bị thu hồi. Phần diện tích này sau đó được chuyển sang mục đích sử dụng tương ứng với đất bị thu hồi mà không phải thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất.
HoREA cho rằng quy định này có thể phù hợp với những trường hợp người dân mất đất ở nhưng vẫn còn đất liền kề thuộc một mục đích sử dụng khác và muốn tiếp tục sinh sống tại khu vực cũ.
Chẳng hạn, một hộ gia đình có căn nhà trên 200 m2 đất ở bị thu hồi để thực hiện dự án đầu tư công. Ngay bên cạnh là thửa đất nông nghiệp rộng 2.000 m2 cũng thuộc quyền sử dụng của hộ này.
Nếu cơ chế được đề xuất được chấp thuận, hộ gia đình có thể sử dụng 200 m2 trong phần đất nông nghiệp liền kề để chuyển sang đất ở, qua đó tiếp tục ổn định chỗ ở tại vị trí cũ. Phần 1.800 m2 đất nông nghiệp còn lại vẫn được giữ để sản xuất.
Theo HoREA, phương án này vừa có thể đáp ứng nhu cầu tái định cư tại chỗ của người dân, vừa giảm những khó khăn phát sinh trong quá trình bố trí nơi ở mới. Người bị thu hồi đất vẫn được xem xét bồi thường đối với tài sản và các khoản chi phí di chuyển theo quy định.
Chuyển đổi đất trồng lúa để phù hợp sản xuất
Một kiến nghị khác của HoREA liên quan đến việc sử dụng đất nông nghiệp. Hiệp hội đề xuất cho phép người sử dụng đất chuyển đất trồng lúa sang một số loại đất nông nghiệp khác, gồm đất trồng cây ngắn ngày, đất trồng cây lâu năm hoặc đất nuôi trồng thủy sản.
Theo HoREA, sản xuất nông nghiệp hiện chịu tác động ngày càng rõ của biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn và tình trạng đất bị suy giảm chất lượng. Trong một số khu vực, điều kiện tự nhiên không còn phù hợp để tiếp tục duy trì việc trồng lúa như trước.
Việc mở rộng khả năng chuyển đổi mục đích sử dụng trong phạm vi đất nông nghiệp, theo hiệp hội, sẽ giúp người dân chủ động hơn trong lựa chọn cây trồng, vật nuôi dựa trên điều kiện thực tế và hiệu quả sản xuất.
HoREA cũng cho rằng quy định rõ về vấn đề này có thể hạn chế tình trạng người dân tự cải tạo đất trồng lúa để đào ao, làm vườn nhưng sau đó phải khôi phục lại hiện trạng cũ theo yêu cầu quản lý, ngay cả khi khu đất đã không còn thích hợp với việc trồng lúa.
Nguồn: https://danviet.vn/tac-dong-nao-co-the-day-gia-nha-dat-tang-cao-d1463409.html
